توانمندی زبان فارسی

﷽
وَ إِنْ يَكَادُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَارِهِمْ
لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُ لَمَجْنُونٌ
وَ مَا هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعَالَمِينَ

توانمندی زبان فارسی

الکساندر خودزکو Aleksander Borejko Chodźko (زاده‌ی ۳۰ اوت ۱۸۰۴ - درگذشته ۲۷ دسامبر۱۸۹۱
اهل فرانسه، دیپلمات، شاعر، اسلاوشناس و ایران‌شناس. گیلان‌شناس سفیر روسیه در رشت در زمان محمدشاه قاجار
ایشان درباره‌ی زبان فارسی گفته‌اند:
استعداد زبان فارسی ساختن واژگان ترکیبی شگفت‌انگیز است. هرکس با روح این زبان اندک آشنایی داشته باشد، خود می‌تواند آنها را بسازد. زیرا فعل‌ها و اجزای فعل، اسم‌ها، صفت‌ها، قیدها و حروف اضافه به مجرد ندای اندیشه از در اطاعت در می‌آیند و اندیشه را به همان صورت که صاحب اندیشه می‌خواهد، به عبارت در می‌آورد. این توانایی ترکیب‌سازی بی‌گمان یکی از سرشارترین و زیباترین گنجینه‌های زبان فارسی است. از این رو شاعران و نویسندگان به فراوانی از آن بهره بر می‌دارند و چون ما غربی‌ها بخواهیم، این ساخته‌ها را که از چنین روانی سهولتی برخوردارند، به زبان خودمان برگردانیم، ناچاریم به عبارت‌پردازی‌های طولانی روی آوریم و چنین کاری همواره ظرافت و جذابیت ترکیب اصلی را از بین می‌برد.
*
سِر ویلیام جونز William Jones زاده‌ی ۲۷ سپتامبر ۱۷۴۶ – درگذشته ۲۸ آوریل ۱۷۹۴ محقق، زبان‌شناس، ادیب و خاورشناس انگلیسی بود که به چند زبان غربی و شرقی آشنا بود. نامبرده در زبان‌های فارسی و عربی تحقیق‌های گسترده و‌ ژرفی کرده است.
ایشان درباره‌ی زبان فارسی گفته‌اند:
به‌کار بردن واژگان ترکیبی یکی از محاسن شعر و نثر فارسی است و از این نظر فارسی بر عربی برتری دارد، زیرا عرب از به‌کارگیری واژگان مرکب گریزان است و به‌روی هم هیچ زبانی در لطف و تنوع واژگان مرکب قابل مقایسه با زبان فارسی نیست.
به نقل از دکتر ابوالحسن نجفی در توانمند بودن زبان فارسی (سخنرانی)
فضل‌الله نکولعل‌آزاد
پنجم بهمن‌ماه ۱۴۰۴. کرج
https://lalazad.